Ja: sinds 1 januari 2025 beperkt de Slowaakse wet mobiele telefoons op basisscholen. Leerlingen in leerjaar 1–3 mogen tijdens de lestijd geen telefoon gebruiken, en voor leerlingen in leerjaar 4–9 (en de eerste vier jaren van een achtjarig gymnázium) geldt hetzelfde verbod, tenzij een docent gebruik voor het leren toestaat. Scholen in de bovenbouw van het voortgezet onderwijs stellen nog steeds hun eigen regels op.
De belangrijkste punten
- De regel staat in de onderwijswet (§ 151a van wet nr. 245/2008 Z. z.), is toegevoegd door wet nr. 290/2024 Z. z. en geldt sinds 1 januari 2025.
- Leerjaar 1–3: een strikt verbod op het gebruik van telefoons en vergelijkbare persoonlijke apparaten tijdens de lestijd. Volgens het ministerie geldt dit ook in de pauzes en op het schoolterrein.
- Leerjaar 4–9 en de onderbouw van het achtjarige gymnázium: hetzelfde verbod, maar docenten mogen gebruik voor het leren toestaan.
- Leerlingen die om gezondheidsredenen een apparaat nodig hebben, zijn uitgezonderd, en scholen mogen een apparaat tijdelijk innemen. Elke school legt de details vast in haar schoolreglement (školský poriadok).
- De bovenbouw van het voortgezet onderwijs (gymnáziá, SOŠ) valt er niet onder en beslist zelf.
- Uit een eerste evaluatie (november 2026) blijkt dat de meeste schoolleiders betere aandacht en betere onderlinge verhoudingen melden; vervolgonderzoek is aangekondigd voor 2027.
Telefoonregels op Slowaakse scholen nu
Slowakije is een van de landen in Centraal-Europa die een telefoonregel voor scholen in de wet hebben vastgelegd in plaats van die aan richtlijnen over te laten. De regel staat in § 151a van de onderwijswet (zákon č. 245/2008 Z. z.). Hij is ingevoegd door wet nr. 290/2024 Z. z. van 30 oktober 2024 en geldt sinds 1 januari 2025.[1]
De wet gaat over mobiele telefoons en ‘vergelijkbare persoonlijke apparaten voor elektronische communicatie’. Apparaten die eigendom zijn van de school of door de school worden beheerd, vallen er niet onder.[1] Volgens de richtlijn van het ministerie gelden smartwatches en tablets als vergelijkbare apparaten.[2]
Leerjaar 1–3: een strikt verbod
Leerlingen in de eerste drie leerjaren van de basisschool (základná škola) mogen tijdens de lestijd (‘počas školského vyučovania’) geen telefoon of vergelijkbaar apparaat gebruiken.[1] De wet zelf spreekt van lestijd. Het ministerie van Onderwijs legt dit ruimer uit: volgens zijn mededelingen geldt het verbod voor deze leerjaren ook in de pauzes en op het schoolterrein.[4][6]
Leerjaar 4–9: een verbod met uitzonderingen voor het onderwijs
Van leerjaar 4 tot en met leerjaar 9, en in de eerste vier jaren van een achtjarig gymnázium, geldt hetzelfde verbod met twee uitzonderingen. Gebruik is toegestaan als het leerlingen helpt de onderwijsstandaarden van het landelijke curriculum te halen, of als de vakdocent het voor de les toestaat.[1]
Uitzonderingen, innemen en schoolreglement
Leerlingen met een gezondheidsbeperking mogen een apparaat gebruiken voor doeleinden die daarmee samenhangen. Volgens de richtlijn van het ministerie is daarvoor geen extra verklaring nodig.[2] Als een leerling het verbod overtreedt, mag de school het apparaat tijdelijk innemen. De details van het innemen, en de regels voor schoolactiviteiten buiten de lestijd, horen in het schoolreglement (školský poriadok).[1]
Bovenbouw van het voortgezet onderwijs
De wet geldt niet voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs: vierjarige gymnáziá, de hogere jaren van achtjarige gymnáziá, scholen voor middelbaar beroepsonderwijs (SOŠ) en conservatoria. Zij stellen hun eigen telefoonregels op.[1]
| Reikwijdte | Regel | Sinds | Bron |
|---|---|---|---|
| Basisschool, leerjaar 1–3 | Geen gebruik van telefoons of vergelijkbare persoonlijke apparaten tijdens de lestijd (ministerie: inclusief pauzes en schoolterrein) | 1 jan. 2025 | [1], [4] |
| Basisschool, leerjaar 4–9; achtjarig gymnázium, jaar 1–4 | Hetzelfde verbod, tenzij gebruik het curriculum dient of een docent het voor de les toestaat | 1 jan. 2025 | [1] |
| Alle scholen die eronder vallen | Tijdelijk innemen toegestaan; details in het schoolreglement | 1 jan. 2025 | [1] |
| Bovenbouw van het voortgezet onderwijs | Geen landelijk verbod; elke school beslist zelf | n.v.t. | [1] |
Hoe het Slowaakse telefoonverbod tot stand kwam
Vóór 2025 bepaalde elke school in Slowakije haar eigen telefoonbeleid, en veel scholen hadden er al een. Uit een in 2026 gepubliceerde enquête onder schoolleiders bleek dat ongeveer 80% van de scholen al vóór het landelijke verbod enige telefoonregels had.[6] De landelijke wet maakte van die lappendeken een gemeenschappelijk minimum voor basisscholen.
- Scholen stelden hun eigen regels op. Volgens de enquête van 2026 had ongeveer 80% enige telefoonregels.[6]
- Minister van Onderwijs Tomáš Drucker kondigde een gepland verbod aan: een volledig verbod in leerjaar 1–3, uitzonderingen voor oudere leerlingen, verschillende opbergmogelijkheden en geen algemeen verbod in het voortgezet onderwijs. Een werkgroep had niet-bindende richtlijnen voorgesteld, maar het ministerie koos voor wetgeving.[4]
- Op een persconferentie met de minister merkte premier Robert Fico op dat het verbod een ‘kinderrevolutie’ zou veroorzaken. Verenigingen van docenten en scholen riepen op tot voorzichtigheid.[5]
- De regering keurde het onderwijspakket van de minister met 89 wijzigingen goed, waaronder het telefoonverbod op basisscholen.[3]
- Het parlement nam wet nr. 290/2024 Z. z. aan, die § 151a aan de onderwijswet toevoegde.[1]
- Het ministerie publiceerde een richtlijn (usmernenie) met vijf manieren om het verbod in de praktijk te brengen en een aanpak voor leerlingen met gezondheidsbehoeften.[2]
- § 151a trad in werking. Scholen voerden hun eigen regelingen in, zoals kasten in de klas met genummerde vakjes.[1][7]
- De minister presenteerde de eerste resultaten van onderzoek van de Comenius-universiteit onder 1.075 scholen: 77% van de schoolleiders meldde betere aandacht, 70% betere onderlinge verhoudingen en ongeveer 71,5% betere discipline.[6]
Het debat was levendig. Verenigingen van docenten en basisscholen waarschuwden dat telefoons en tablets voor oudere leerlingen ook lesmiddelen zijn, en dat veel scholen andere apparatuur missen. De leerlingenraad van het voortgezet onderwijs steunde een verbod op basisscholen, maar wilde dat scholen voor voortgezet onderwijs hun autonomie behielden. Let wel: de cijfers uit 2026 zijn wat schoolleiders rapporteren, geen gemeten leerresultaten.[6]
Wat er in Slowakije nog aankomt
Er is geen wijziging van de telefoonwet voor scholen zelf aangekondigd. Wat er wel op de agenda staat:
- Meer onderzoek (aangekondigd). Een volgende onderzoeksfase op geselecteerde scholen is gepland voor de eerste helft van 2027. Die kijkt naar de uitvoering en neemt ook de standpunten van leerlingen en docenten mee. De volledige resultaten worden in 2028 verwacht.[6]
- Sociale media (in debat). De minister verwees naar een aanhangig wetsvoorstel over het gebruik van sociale media door kinderen. In dezelfde enquête steunde 93% van de schoolleiders een socialemediaverbod voor kinderen onder de 15. De status van dat wetsvoorstel is niet bevestigd.[6]
- Voortgezet onderwijs (geen plannen). Er is geen uitbreiding van het telefoonverbod naar de bovenbouw van het voortgezet onderwijs aangekondigd.[6]
Voor scholen is de praktische boodschap dat de regel blijft. Het werk gaat nu over het goed en consequent uitvoeren ervan.
Wat Slowaakse scholen moeten regelen
De wet legt het minimum vast. Het schoolreglement bepaalt hoe het in de dagelijkse praktijk werkt. Een praktische checklist voor basisscholen en de onderbouw van achtjarige gymnáziá:
- Werk het školský poriadok bij. Beschrijf hoe en hoe lang een apparaat kan worden ingenomen, hoe het wordt teruggegeven en wat er geldt tijdens uitstapjes en andere activiteiten buiten de lestijd.[1]
- Kies een opbergmodel. De richtlijn van het ministerie biedt vijf modellen (zie de vergelijking hieronder). Bepaal of één model voor de hele school geldt of dat het per leerjaar verschilt.[2]
- Wees duidelijk over de pauzes. Voor leerjaar 1–3 legt het ministerie het verbod zo uit dat het ook in de pauzes geldt. Verschillende scholen passen hetzelfde toe op oudere leerjaren, waardoor de regels makkelijker uit te leggen zijn.
- Spreek voor leerjaar 4–9 een vaste werkwijze af voor toestemming door docenten. Leg vast hoe een docent aankondigt dat telefoons voor een opdracht mogen worden gebruikt, en hoe ze daarna weer worden opgeborgen.[1]
- Regel de uitzonderingen om gezondheidsredenen. Leerlingen die om een gezondheidsreden een telefoon nodig hebben, mogen die zonder extra verklaring gebruiken. Spreek af wie van deze leerlingen op de hoogte is en hoe dit wordt vastgelegd.[2]
- Neem smartwatches en tablets mee. De richtlijn behandelt ze als vergelijkbare apparaten, dus dezelfde regels zouden moeten gelden.[2]
- Informeer ouders. Leg uit hoe ouders hun kind in een noodgeval kunnen bereiken (via de schooladministratie) en wat er gebeurt als een apparaat wordt ingenomen.
Scholen in de bovenbouw van het voortgezet onderwijs zijn vrij om te kiezen. Veel van hen zullen toch duidelijke regels voor de lessen willen, met dezelfde bouwstenen.
Opbergopties vergeleken
De richtlijn van het ministerie noemt vijf manieren om het verbod te organiseren. De derde optie, telefoons inleveren bij de klassenleraar en ze in de klas opbergen in een afgesloten kist, kluis of telefoonkast, noemt zij de voorkeursaanpak van deskundigen. De vijfde optie, helemaal geen telefoon meenemen, wordt het minst aanbevolen en is alleen bedoeld voor de eerste fase van de basisschool (leerjaar 1–4).[2] De richtlijn noemt geen zakjes. Wij hebben ze hieronder als extra optie toegevoegd ter vergelijking.
| Mogelijkheid | Hoe het werkt | Sterke punten | Aandachtspunten |
|---|---|---|---|
| 1. Inleveren bij de ingang | Een medewerker verzamelt de telefoons en bewaart ze veilig | Duidelijk en zichtbaar | Wachtrijen in de ochtend; tijd van medewerkers; aansprakelijkheid voor de bewaring |
| 2. Persoonlijk afsluitbaar kluisje | Elke leerling sluit de telefoon op in een eigen kluisje | De leerling blijft verantwoordelijk | Kosten en ruimte; kwijtgeraakte sleutels; tussendoor naar het kluisje |
| 3. Afgesloten kist in de klas | Telefoons gaan naar de klassenleraar en in een kist, kluis of telefoonkast (voorkeursmodel van deskundigen) | Dicht bij de leerling; snel terug te geven | Aanschafkosten; dagelijkse routine voor de klassenleraar |
| 4. Uit in de tas | Telefoon uit of op stil, ‘niet gezien en niet gehoord’ | Geen kosten; makkelijk om mee te beginnen | Moeilijk te controleren; snel weer aan te zetten |
| 5. Geen telefoon op school | Leerlingen laten hun telefoon thuis | Niets op te bergen | Minst aanbevolen; lastig voor het reizen en voor contact na school |
| Extra: signaalblokkerend zakje | De leerling houdt de telefoon in een gesloten zakje bij zich, zodat die offline is | Geen wachtrijen of inzamelen; de leerling houdt de eigen telefoon bij zich | Niet genoemd in de richtlijn; de school moet nagaan of het past bij haar eigen regels |
Waarom ’t Zakkie een verstandige middenweg is
Veel Slowaakse scholen zoeken iets tussen ‘uit in de tas’, wat moeilijk te controleren is, en het inzamelen van telefoons, wat tijd kost en vragen oproept over de bewaring. ’t Zakkie is een zakje dat precies in dat middengebied zit.
- De leerling houdt de telefoon bij zich. Hij gaat aan het begin van de les of de schooldag in het zakje en blijft bij de leerling. Niemand hoeft honderden apparaten in te zamelen, te bewaren of terug te geven.
- Offline in het gesloten zakje. Als het zakje dicht is, komen oproepen, berichten en meldingen niet meer binnen. Hoe sterk de afscherming is, kan per toestel en per positie in het zakje verschillen.
- Eenvoudig en privacyvriendelijk. Er is geen app, geen account en er worden geen gegevens verwerkt. Het zakje sluit met klittenband en is jarenlang herbruikbaar.
- Bewezen op scholen. Per juli 2026 zijn er meer dan 50.000 zakjes in omloop en worden ze gebruikt op meer dan 50 scholen in Nederland en België.
- Levering in heel Europa. Verzending kost € 3,95 en is gratis vanaf € 25.
Voor de duidelijkheid: de Slowaakse wet stelt een gebruiksverbod in, en de richtlijn van het ministerie geeft de voorkeur aan inleveren en achter slot bewaren. Een zakje is één manier om ‘telefoon weg’ in de klas te organiseren. Het wordt niet genoemd in de wet of de richtlijn, dus uw school moet nagaan of het past bij het školský poriadok en het gekozen opbergmodel. Sommige scholen combineren misschien beide, bijvoorbeeld zakjes in de lessen en een afgesloten kist voor de jongere leerjaren.

Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch advies. Regels kunnen veranderen en scholen kunnen zelf strengere regels vaststellen. Raadpleeg altijd uw schoolreglement en de officiële bronnen hieronder.
Veelgestelde vragen
Zijn mobiele telefoons verboden op Slowaakse scholen?
Op basisscholen wel. Sinds 1 januari 2025 verbiedt § 151a van de onderwijswet leerlingen in leerjaar 1–3 om tijdens de lestijd een telefoon te gebruiken. In leerjaar 4–9 en de eerste vier jaren van een achtjarig gymnázium geldt hetzelfde verbod, tenzij het gebruik het curriculum dient of een docent het voor de les toestaat.
Geldt het Slowaakse verbod ook in de pauzes?
De wet spreekt van lestijd. Het ministerie van Onderwijs zegt dat het verbod voor leerjaar 1–3 ook in de pauzes en op het schoolterrein geldt. Verschillende scholen passen in hun schoolreglement dezelfde aanpak toe op oudere leerjaren.
Geldt het verbod ook voor het voortgezet onderwijs in Slowakije?
Nee. Vierjarige gymnáziá, de hogere jaren van achtjarige gymnáziá en scholen voor middelbaar beroepsonderwijs vallen er niet onder. Elk van deze scholen stelt haar eigen telefoonregels op.
Mag een Slowaakse school de telefoon van een leerling innemen?
Ja. De wet staat een school toe een apparaat dat in strijd met het verbod wordt gebruikt tijdelijk in te nemen. De details, zoals wanneer en hoe het apparaat wordt teruggegeven, moeten in het schoolreglement (školský poriadok) staan.
Zijn er uitzonderingen op het telefoonverbod in Slowakije?
Ja. Leerlingen met een gezondheidsbeperking mogen een apparaat gebruiken voor doeleinden die daarmee samenhangen, en volgens het ministerie is daarvoor geen extra verklaring nodig. Apparaten die eigendom zijn van de school vallen er niet onder. In leerjaar 4–9 mogen docenten gebruik voor de les toestaan.
Mag een Slowaakse school telefoonzakjes gebruiken?
De wet schrijft geen manier van opbergen voor. De richtlijn van het ministerie noemt vijf modellen en vermeldt geen zakjes. Een zakje is één manier om telefoonvrije lessen te organiseren, maar elke school moet nagaan of het past bij haar eigen schoolreglement en het gekozen model.
Bronnen
- Zákon č. 290/2024 Z. z., inserting § 151a into zákon č. 245/2008 Z. z. (version effective 1 January 2025) — Slov-Lex (Wettenverzameling van de Slowaakse Republiek), 30 oktober 2024
- Usmernenie k zmene legislatívy ohľadom používania mobilných telefónov a obdobných osobných zariadení elektronickej komunikácie na školách — Ministerie van Onderwijs van de Slowaakse Republiek, 2024
- Keď škola volá, mobil nevolá: Od januára čaká žiakov prísny zákaz používania telefónov — Noviny.sk (TV JOJ), 22 augustus 2024
- Koniec mobilov v školách. Drucker oznámil, v ktorých ročníkoch budú úplne zakázané a kde platia výnimky — SITA, 4 april 2024
- Zákaz mobilov na školách spôsobí detskú revolúciu, tvrdí Fico — Startitup, 20 augustus 2024
- Výskum po regulácii mobilov: riaditelia deklarujú lepšiu pozornosť detí — TASR / teraz.sk, 11 november 2026
- Školy zavádzajú prísnejší režim: Nové pravidlá o používaní telefónov — Noviny.sk, 9 januari 2025
Probeer ’t Zakkie op uw school
Wilt u zien hoe een telefoonzakje werkt in een Slowaaks klaslokaal? Bestel een gratis proefzakje of vraag een offerte aan voor uw school. We leveren in heel Europa.
Gratis proefzakjeOfferte aanvragen